Reading Room

100 Faces of Thailand's Innovation Inspirers ร้อยคนไทยหัวใจนวัตกรรม 3

28 PENLUCKANA KHUMLERT “อาชีพพยาบาลถือว่าได้ทำบุญตลอด มันคือบุญกุศลที่ยิ่งใหญ่ การช่วยหนึ่งชีวิตที่อยู่ในมือเรา เท่ากับเราได้ช่วยหนึ่งครอบครัว" เพ็ญลักขณา ขำเลิศ พยาบาลอาสา เพ็ญลักขณา ขำเลิศ พยาบาลอาสา ทำงานด้วยใจ...แม้ไร้หมวก ความเรีย อาชีพพยาบาลนับเป็นอีกอาชีพ ต้องมีความเสีย และ อดทน และจิตใจที่เมตตาต่อคนที่เป็นทุกข์จากความ เจ็บป่วยทั้งกายและใจ ที่สำคัญยังมีผู้คนจำนวนไม่น้อยใน สังคมที่ยังไม่สามารถเข้าถึงการรักษาพยาบาลหรือการ ดูแลที่ดีพอ เนื่องจากขาดทุนทรัพย์ ด้วยช่องว่างนี้เอง ทำให้พยาบาลวิชาชีพที่ทุ่มเททำงานอย่างเต็มที่ในเวลา ยังแบ่งช่วงเวลาว่างมาเป็นพยาบาลอาสาเข้าดูแถ ช่วยเหลือผู้ป่วยในชุมชน นางเพ็ญลักขณา ขำเลิศ หรือที่ ใคร ๆ เรียกว่า พยาบาลกิ่ง กับฉายา พยาบาลไร้หมวก ผู้ที่ เสียสละแรงกายและใจในการน่าเอาวิชาชีพมาช่วยเหลือ งาน คนป่วยแกะสร้างเครือข่ายคนดี จนสามารถเปลี่ยนทัศนคติ ของชาวบ้านที่มีต่ออาชีพพยาบาดได้ พยาบาลไร้หมวก เล่าถึงที่มาของการปวารณาตัว อุทิศตนช่วยเหลือผู้ป่วยแบบตลอดชีวิตว่า ตั้งแต่เรียนจบ ในสาขาพยาบาลเมื่อปี 2526 ได้เริ่มทำงานที่โรงพยาบาล ภาษี จังหวัดพระนครศรีอยุธยา เธอทำงานอยู่มาทุกห้อง ได้ขึ้นเวร เห็นคนไข้นอนรักษาที่โรงพยาบาถด้วยโรคเดิม ๆ จึงคิดทำโครงการพยาบาลออกเยี่ยมตามบ้าน ตั้งแต่ปี 2543 จนถึงปัจจุบัน แม่ในวัย 60 ปีแล้ว เธอก็ยังเดินไปเยี่ยมผู้ป่วย ดูแลทั้งผู้ป่วยพิการ ผู้ป่วยมะเร็งระยะสุดท้าย ผู้ป่วยใกล้เสีย ชีวิต รวมทั้งรับให้คำปรึกษาทางโทรศัพท์ด้วย จุดเปลี่ยนของชีวิตเกิดขึ้นเมื่อปี 2550 เธอจัดทำ หนังสือ "พยาบาลไร้หมวก" เพราะป่วยหนักจนคิดว่าตัวเอง รอดวัด จงตั้งใจทำหนังสือเล่มนี้เพื่อเล่าประสบการณ์ เลย การ ของตัวเอง และใช้เป็นของชำร่วยในงานศพตนเอง บอกเล่าเรื่องราวในช่วงป่วยที่ได้ใช้การแพทย์ทางเลือก ปฏิบัติธรรม การใช้อาหารเป็นยา เธอทำบุญทุกวัน และตั้ง จิตอธิษฐานว่าถ้าไม่ตายจะตั้งใจทำคุณความดีเพื่อแผ่น ดิน ดูแลคนทุกข์ยาก คนป่วยคนไข้ไปตลอดชีวิต ตั้งแต่นั้น มาเธอก็เริ่มออกบรรยายเพื่อสร้างแรงบันดาลใจให้เจ้าหน้าที่ พยาบาลเพื่อให้เข้าใจการทำงานด้วยหัวใจ จากความตั้งใจดี ทำให้มีผู้สนับสนุนอุปกรณ์ต่าง ๆ สำหรับช่วยเหลือผู้ป่วย รวม ทั้งได้มีโอกาสขยายเครือข่ายคนทำดีไปอีกหลากหลายอำเภอ ในการร่วมเป็นสะพานบุญตามวิถีของเธอ "เวลาพี่ไปสอน พี่จะบอกว่าให้ทุกคนเตรียมตัวตาย โดยให้คิดว่าสักวันหนึ่งเราทุกคนต้องเสียชีวิต เพราะถ้าทุก คนคิดว่าตัวเองจะต้องตายแล้ว เขาจะไม่ทำอะไรที่ไม่ดี แต่ เขาจะพยายามทำสิ่งที่เขาช่วยเหลือคนอื่นได้ แต่ในทางกลับ กัน คนที่ประมาทจะคิดว่าตัวเองจะไม่ตาย เขาจึงต้องการ แต่ความรวย ความเก่ง บ้างก็แข่งกันเพื่อจะได้ดี บ้างก็หลง ไปกับโลกสมมติ บ้างก็ไม่ให้อภัยกัน เอาเรื่องลบ ๆ มาคิด ทำให้ทะเลาะกัน สังคมแบ่งแยก แต่ถ้าคิดได้ว่า ไม่มีใครจะอยู่ได้ตลอดไป เดี๋ยวก็ต้อง ดวยกันทุกคน แต่ก่อนตาย เราต้องเตรียมตัว โดยคิดว่าเรา จะเสียดายในสิ่งที่อะไรบ้างที่เรายังไม่ได้ทำ และสุดท้ายพี่ก็ จะขอให้ทุกคนกลับไปดูแลครอบครัว กลับไปกอดพ่อกอด แม่ กลับไปบอกรักลูก บอกรักทุกคนในครอบครัวนะคะ จนถึงวันนี้ ความดีงามที่พี่พึ่ง พยาบาลใช้หมวกได้ทำ ไว้ยังผลให้เกิดเครือข่ายคนดีช่วยเหลือกัน และปรับเปลี่ยน ทัศนคติของประชาชนในพื้นที่ที่มีต่อพยาบาลได้อย่างสิ้น เชิง รวมทั้งยังสามารถปรับเปลี่ยนแนวคิดของผู้ร่วมอาชีพ ให้มองความทุกข์ของผู้ป่วยด้วยใจกรุณฯ สร้างความรักใน หัวใจ ส่งพลังบวก ซึ่งหากพิจารณาแล้วว่า พยาบาล นั้นมี ความหมายที่ลึกซึ้ง งการดูแลร่างกายและจิตใจ นับเป็นการ สร้างการเปลี่ยนแปลงในวิชาชีพพยาบาลด้านการท้างานเชิง รุก และการทุ่มเทช่วยเหลือผู้อื่นมากกว่าหน้าที่นับเป็นการ สร้างแรงบันดาลใจให้กับอาชีพอื่น ๆ ที่สามารถช่วยเหลือ สังคมและผู้คนได้เช่นเดียวกัน การทำงานเชิงรุก การคิดที่จะแก้ปัญหา และความ หวังถ้วนเป็นแรงผลักดันในการสร้างสังคมที่มีคุณค่า สร้าง คนที่มีคุณภาพ และสร้างเครือข่ายให้เกิดขึ้นเช่นเดียวกับ วิธีคิดของพยาบาลติ้ง “พยาบาลไร้หมวก” ที่วันนี้ความ ตั้งใจของเธอได้สร้างการเปลี่ยนแปลงต่อชีวิตของผู้ป่วย และนิยามของคำว่า "พยาบาล" Penluckana Khumlert | Volunteer Nurse A volunteer nurse works with the heart despite little recognition "Being a nurse is like making merits. It's a big merit because helping one person means helping his/her own family too. Being a nurse is not an easy job. It takes sacrifices, perseverance, and compassion to care for the unwell, both physically and mentally Further. more, many people still lack financial means to access sufficient medication and medical care. To fill this gap, some nurses voluntarily take time off their tight schedules to perform this needed community service. Mrs. Penluckana Khumlert, widely known as Nurse Ting, is one of them In 2000, during her first job at Phachi Hospital in Phra Nakhon Sri Ayutthaya, she proposed and imple- mented a more active and accessible approach to providing medical care and consultation. This approach did not only change how the community. perceived the nurses but also helped the nurses themselves view their patients with more compassion and positivity. To this day, in her sixties; Penluckana has been taking care of patients of all sorts and providing medical consultation via phone calls. Motivated by her experience with se- vere illness, she published a book ti- tled Nurse without a Hat in 2007 to. share the stories and perspectives of her lifetime dedication to this service From then on, she has been giving. talks and the much-needed encour agement especially for nurses and medical personnel while at it. Penluckana believes that being a nurse is more than a duty but also takes dedication and can inspire other professions and individuals to help the society and others in their own ways, eg, supplying medical equipment and developing a patient sup port system.