ประวัติครูโนรา นายธรรมนิตย์ นิคมรัตน์ สาขาศิลปะการแสดง คณะศิลปกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยทักษิณ

ประวัติครูโนรา

ข้อมูลประวัติ

1.1 ประวัติส่วนตัว

        นายธรรมนิตย์ นิคมรัตน์ เกิดเมื่อวันเสาร์ 19 กันยายน พ.ศ. 2502 ณ บ้านเลขที่ 153/1 หมู่ที่ 1 บ้านนาทวี ถนนต่างตานุสรณ์ ตำบลนาทวี อำเภอนาทวี จังหวัดสงขลา เป็นบุตรของ นายเพิ่ม นิคมรัตน์ อาชีพ รับราชการครู (ถึงแก่กรรม) และนางสมนึก นิคมรัตน์ อาชีพค้าขาย (ถึงแก่กรรม) เป็นบุตรคนที่ 5 ในจำนวนพี่น้องทั้งหมด 10 คน ได้แก่

        1. นางวรรณา ตันทะชุน

        2. นางวรรณนิตย์ เขมากรณ์

        3. นางวันทนีย์ แซมเพชร

        4. นายปริญญา นิคมรัตน์

        5. นายธรรมนิตย์ นิคมรัตน์

        6. น.ส.สุวิมล นิคมรัตน์

        7. น.ส.ภานุมาศ นิคมรัตน์

        8. นางวรากร เฟล์ว

        9. นายพงศธร นิคมรัตน์

        10. นายอภิรักษ์ นิคมรัตน์

        บิดาได้เสียชีวิต เมื่อนายธรรมนิตย์ นิคมรัตน์ ศึกษาอยู่ชั้นประถมปีที่ 7 โรงเรียนบ้านนาทวี อำเภอนาทวี จังหวัดสงขลา ดังนั้นจึงอยู่ในการดูแลของมารดา ปู่ ย่า และยาย ที่ยังมีชีวิตอยู่ และได้รับความอบอุ่นจากการเลี้ยงดูที่ดีของมารดามาโดยตลอด จนกระทั่งจบการศึกษาในระดับมัธยมศึกษาและระดับประกาศนียบัตรขั้นต้น และปัจจุบันได้รับราชการเป็นพนักงานราชการ ของมหาวิทยาลัยทักษิณสงขลา

        ที่อยู่ที่ทำงาน สาขาศิลปะการแสดง คณะศิลปกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยทักษิณ ต.เขารูปช้าง อ.เมือง จ.สงขลา 90000 โทรศัพท์ (074) 319600 ต่อ 1705

        ที่อยู่ที่บ้าน 64/72 ซ.กาญจนวนิช 27 ต.เขารูปช้าง อ.เมือง จ.สงขลา 90000 โทรศัพท์ 074 558 318 มือถือ 099 303 4792 อีเมลล์ : tumnit6472@gmail.com

1.2 ประวัติการศึกษา (สายสามัญและสายศิลปะการแสดง)

        2515 จบการศึกษาชั้นประถมศึกษาปีที่ 7 โรงเรียนบ้านนาทวี

        2518 จบการศึกษาชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น (ม.ศ.3) โรงเรียนนาทวีวิทยาคม (อาคารชั่วคราว โรงเรียนบ้านนาทวี)

        2521 จบการศึกษาระดับประกาศนียบัตรการศึกษาขั้นต้น (ปกศ.) จากวิทยาลัยครูสงขลา

        2522 ประกาศนียบัตรครูพิเศษมัธยม (พ.ม.)

        2531จบการศึกษาระดับปริญญาตรี วิชาเอกประถมศึกษา (กศ.บ.) วิชาโท ไทยคดีศึกษา จากมหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ สงขลา

        2540 จบการศึกษาระดับปริญญาโท ศิลปศาสตร์มหาบัณฑิต สาขานาฏศิลป์ไทย คณะศิลปกรรมศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย (ศศ.ม.)

        ครูผู้สอนและหรือสถาบันที่ศึกษา (สายศิลปะการแสดง)

        ผู้ช่วยศาสตราจารย์ธรรมนิตย์ นิคมรัตน์ ได้รับแรงจูงใจและสนใจในการรำโนรามาตั้งแต่วัยเด็ก เนื่องจากญาติทางฝ่ายมารดา คือ โนราเลี่ยม หน่อรัก (ปัจจุบันเสียชีวิตแล้ว) ได้พูดคุยเรื่องโนราอยู่เป็นประจำ และมีนายนอง สุวรรณรัตน์ (ปัจจุบันเสียชีวิตแล้ว) เป็นร่างทรงบรรพบุรุษ(ตายายโนรา) ที่ให้ความนับถือ ทั้งสองท่านนี้จะประกอบพิธีกรรมในการแสดงโนราโรงครู ให้ลูกหลานได้ร่วมกิจกรรมเป็นประจำทุกปี ที่บ้านดังหมู ตำบลท่าประดู่ อำเภอนาทวี จังหวัดสงขลา

        เมื่ออยู่ชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 ได้มี นางสาวสุภา ฤทธิรงค์ (เพื่อนพี่สาว) นักเรียนโรงเรียนสตรีฝึกหัดครูสงขลา ซึ่งได้ฝึกรำโนรากับท่านขุนอุปถัมภ์นรากร มาพูดแนะนำเกี่ยวกับการสอนโนราสถานศึกษา ก็มีความตั้งใจและมุ่งมั่นที่จะรำโนรามากยิ่งขึ้น เพราะเป็นความแปลกใหม่ และเปิดโอกาสให้ผู้ที่สนใจแต่ไม่มีโอกาสได้เรียนรู้ สามารถมาเรียนรู้ตามความถนัด และเกิดความรักในการแสดงโนรา

        2511-2516 เมื่อศึกษาระดับมัธยมศึกษา รายการส่งเสริมภาษาไทยของ ศ.สุธิวงศ์ พงษ์ไพบูลย์ จะแพร่ภาพทางสถานีโทรทัศน์ช่อง 10 (หาดใหญ่) นำท่านขุนอุปถัมภ์นรากรและคณะ เผยแพร่โนราทางโทรทัศน์อยู่เป็นประจำ มีการอธิบายแนะนำถึงรายการแต่ละสัปดาห์ ทำให้สามารถติดตามและชมการรำอยู่เสมอ ท่าร่ายรำที่จดจําได้จะนำไปทดลองฝึกรำเป็นบางท่า คือ การรำบทประถม

        2518 ได้เข้ามาศึกษาในวิทยาลัยครูสงขลา เข้าร่วมเป็นสมาชิกชมรมโนรา โดยมี ผศ.สาโรช นาคะวิโรจน์ เป็นครูผู้สอนคนแรก โดยทำการฝึกอยู่เป็นประจำทุกวันพุธ และวันเสาร์ เป็นเวลา1 ปี

        2519 ได้แสดงโนราเป็นครั้งแรกเมื่อวันเสาร์ที่ 2 มกราคม 2519 ณ งานบวชพี่ชายอาจารย์วันดี พุทธโชติ บ้านห้วยพุด อำเภอสิงหนคร จังหวัดสงขลา ในนามโนราวิทยาลัยครูสงขลา โดยมี ผศ.สาโรช นาคะวิโรจน์ เป็นหัวหน้าคณะโนรา

        2521 ได้ฝึกรำ และร้องบทประถม การรำทำบทผันหน้า บทสีโต และการรำคล้องหงส์ ซึ่งเป็นการรำเฉพาะอย่าง และเป็นการรำชั้นสูง โดยฝึกรำเพิ่มเติมจาก ผศ.สาโรช นาคะวิโรจน์ จนมีความชำนาญแสดงโนราเผยแพร่แก่ชุมชนอยู่สม่ำเสมอ

        2523 มีโอกาสได้ไปพบท่านขุนอุปถัมภ์นรากร โดยการนำของ ผศ.สาโรช นาคะวิโรจน์ ท่านขุนอุปถัมภ์นรากร ให้ความเมตตาสอน แนะนำในเรื่องการเก็บเท้า เก็บเท้าอย่างไรให้สวย แนะนำการร้องบทและสาธิตการร้องให้ฟัง รำให้ดู

        2535 ได้ฝึกโนราเพิ่มเติมในการรำทำบทสีโต ผันหน้า และการรำเพลงทับเพลงโทน จากโนรายกชูบัว ศิลปินแห่งชาติ

        2537 ได้ฝึกการขับร้องบทหน้าม่าน บทสีโต ผันหน้า และการรำเพลงทับเพลงโทน จากโนราลั่น ทะเลน้อย

1.3 ประวัติการทำงาน

        2522-2524 สอนโรงเรียนวัดใสประดู่ ตำบลเขาปู่ อำเภอศรีบรรพต จังหวัดพัทลุง

        2525-2535 สอนโรงเรียนบ้านกะทิง ตำบลทับช้าง อำเภอนาทวี จังหวัดสงขลา

        2535-2537 สอนโรงเรียนสาธิตมหาวิทยาลัยราชภัฏสงขลา และภาควิชานาฏศิลป์ สถาบันราชภัฏสงขลา

        2538-2540 ลาศึกษาต่อระดับปริญญาโท ณ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย กรุงเทพมหานคร

        2538-2545 เป็นผู้ร่วมฝึกซ้อมคณะโนรา และนำคณะโนรา รำถวายต้อนรับสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ ณ สนามบินบ้านทอน จังหวัดนราธิวาส ทุกครั้ง

        2539-2545 เป็นกรรมการและเป็นผู้ฝึกสอนโนราให้แก่นักศึกษาภายใต้โครงการสืบสานวัฒนธรรมทักษิณ ภายใต้กองทุนสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ เพื่ออนุรักษ์และส่งเสริมการแสดงโนราสนองพระราชเสาวนีย์สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ

        2539 อาจารย์พิเศษ (โนรา) วิชานาฏศิลป์ทักษิณ คณะศิลปกรรมศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

        2540-2546 - อาจารย์ประจำวิชา การแสดงพื้นบ้าน (โนรา) ภาควิชานาฏศิลป์ มหาวิทยาลัยราชภัฏสงขลา

                          - จัดหลักสูตรอบรมโนราแก่เยาวชนและบุคคลทั่วไปตามโครงการสืบสานวัฒนธรรมทักษิณ ตามพระราชดำริ สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ ในรัชกาลที่ 9 ครั้งละ 10 วัน

                          - อาจารย์ที่ปรึกษาชมรมโนรา นักศึกษาสถาบันราชภัฏสงขลา

                          - อาจารย์ฝ่ายหอวัฒนธรรมและหัวหน้าฝ่ายส่งเสริมเผยแพร่ สำนักศิลปะและวัฒนธรรม สถาบันราชภัฏสงขลา

                          - อาจารย์ที่ปรึกษาและฝึกซ้อมการรำโนราตัวอ่อนร่วมกับโนราพยับ อำเภอนาทวี จังหวัดสงขลา ให้แก่ เยาวชนบ้านหว้าหลัง ตำบลสะท้อน อำเภอนาทวี จังหวัดสงขลา

                          - เป็นที่ปรึกษา และฝึกซ้อมการรำโนรา ให้แก่นักเรียนโรงเรียนบ้านกระทิง ตำบลทับช้าง อำเภอนาทวี จังหวัดสงขลา

                          - เป็นที่ปรึกษากลุ่มสนใจโนรา โรงเรียนบ้านหัวเขาแดง อำเภอสิงหนคร จังหวัดสงขลา

        2543-2545 อาจารย์ที่ปรึกษาชมรมโนรา โรงเรียนมหาวชิราวุธ อำเภอเมือง จังหวัดสงขลา

        2546 ฝึกสอนรำโนรา ให้แก่นักเรียนเกาะแต้วพิทยาสรรค์ อำเภอเมือง จังหวัดสงขลา

        2547-2548 อาจารย์ประจำสาขาดุริยางค์ไทย คณะศิลปกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยทักษิณ

        2548  จัดตั้งและจัดทำหลักสูตร สาขาวิชาศิลปะการแสดง คณะศิลปกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยทักษิณ สงขลา ซึ่งมีสาขาการแสดงที่เดียวในประเทศไทย ที่จัดการเรียนการสอนเกี่ยวกับศิลปะการแสดงโนรา

        2559-2562 คณะทำงานจัดทำข้อมูลโนรา มรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรมเพื่อนำเสนอต่อยูเนสโก ในส่วนของ ศิลปิน นักวิชาการและผู้ครอง

        2561 ร่วมเสวนาละครโนราร่วมสมัย ไกรทอง โนรา ชาละวัน วันที่ 31 มีนาคม 2561 ละครวิทยานิพนธ์ หลักสูตรศิลปศาสตรมหาบัณฑิต (สาขาศิลปะการแสดง) ณ โรงละครคณะศิลปกรรมศาสตร์ มรภ.สวนสุนันทา กรุงเทพมหานคร

        2561 ถ่ายทอดการบรรเลงและขับร้องดนตรีโนราเพื่อไปประยุกต์ใช้ในบทละคร วิทยานิพนธ์ ปริญญาเอก อาจารย์สัญห์ใชญ์ เอื้อศิลป์ คณะศิลปกรรมศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ระหว่างวันที่ 22 - 23 กรกฎาคม 2561

        2561 ที่ปรึกษาร่วม วิทยานิพนธ์ “การศึกษาคุณค่าและพัฒนารูปแบบของการแสดงละครโนราร่วมสมัย เรื่องสังข์ทอง ตอน “รจนาเลือกคู่” ของนางสุนารีย์ พันธุเมฆ ปริญญาศิลปศาสตรบัณฑิณ สาขาไทยคดีศึกษา มหาวิทยาลัยทักษิณ ปี พ.ศ. 2561

        2561 ฝึกอบรมทักษะการแสดงศิลปะ และวัฒนธรรมภาคใต้ “ศิลปะการรำมโนห์รา” ณ มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์ จังหวัดนครศรีธรรมราช วันที่ 8 - 9 กันยายน 2561

        2561 ปรับพื้นฐานโนรา ในโครงการอบรมศิลปะการแสดงพื้นบ้านและดนตรีพื้นบ้าน จัดโดยสำนักศิลปวัฒนธรรมศรีวิชัย มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลศรีวิชัย จังหวัดสงขลา

        2549 - ปัจจุบัน อาจารย์ประจำหลักสูตรศิลปะการแสดง คณะศิลปกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยทักษิณ

1.4 รางวัลที่ได้รับ

        2534 รางวัลบุคคลดีเด่นด้านวัฒนธรรม สโมสรไลออนส์ อำเภอนาทวี จ.สงขลา

        2535 บุคคลตัวอย่างด้านศิลปวัฒนธรรม กองทุนส่งเสริมศิลปะและวัฒนธรรม อ.นาทวี จ.สงขลา

        2541 รางวัลสื่อพื้นบ้านเพื่อเยาวชน (สื่อพื้นบ้านภาคใต้) ครั้งที่ 16 สํานักงานคณะกรรมการส่งเสริมและประสานงานเยาวชนแห่งชาติ และคณะอนุกรรมการพิจารณาผลงานสื่อมวลชนดีเด่นเพื่อเยาวชน

        2547 รางวัลพระสิทธิธาดาทองคำ ผลงานดีเด่นทางวัฒนธรรม สาขาศิลปะการแสดงพื้นบ้านและศาสนา รับพระราชทานรางวัลจากสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี ณ ศาลาดุสิตดาลัย สวนจิตรดา มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิต เมื่อวันที่ 20 กันยายน 2547

        2555 รางวัลราชมงคลสรรเสริญ ผู้มีผลงานดีเด่นทางวัฒนธรรม สาขาศิลปะการแสดง ประจำปี 2555 มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคล คลองหก จ.ปทุมธานี

        2556 รางวัลบุคคลดีเด่น ด้านส่งเสริมศิลปะและวัฒนธรรม ประจำปี พ.ศ. 2556 มหาวิทยาลัยทักษิณ สงขลา รับพระราชทานรางวัลจากสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี

        2559 รางวัลศิลปินดีเด่นจังหวัดสงขลา สาขาศิลปะการแสดง (โนรา) สำนักงานวัฒนธรรมจังหวัดสงขลา

        2559 ได้รับการคัดเลือกเป็นบุคคลในภาพแห่งความทรงจำ เนื่องในโอกาสวันคล้ายประสูติ สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าจุฬาภรณวลัยลักษณ์อัครราชกุมารี 4 กรกฎาคม 2559 โดย กระทรวงวัฒนธรรม (วธ.)

        2560 รางวัลเพชรสยาม สาขาศิลปะการแสดงพื้นบ้าน ประจำปี 2560 มหาวิทยาลัยราชภัฏจันทรเกษม

        2560 รางวัล “ศิลปินแห่งสถาบันวัฒนธรรมศึกษากัลยาณิวัฒนา” สาขาดนตรีและนาฏศิลป์ สถาบันวัฒนธรรมศึกษากัลยาณิวัฒนา มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์

        2561 รางวัลปิตาภรณ์แผ่นดิน เป็นผู้ทำคุณประโยชน์ด้านทำนุบำรุงศิลปะและวัฒนธรรม วันที่ 14 กุมภาพันธ์ 2561 สำนักศิลปะและวัฒนธรรม มหาวิทยาลัยราชภัฏสงขลา

        2561 รางวัลคนดีศรีสงขลา – ข้าราชการคนดีศรีสงขลา ประจำปี 2560 โดยมูลนิธิเรารักสงขลาเฉลิมพระเกียรติและองค์กร 15 ภาคีการบริหารจัดการ

        2561 รางวัลปราชญ์ไทยภาคใต้ สาขาศิลปะการแสดง จัดโดยมหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์ จังหวัดนครศรีธรรมราช

        2562 รางวัลบุคคลเกียรติยศ มูลนิธิโกมลคีมทอง สาขาอนุรักษ์ศิลปวัฒนธรรม ในวันที่ 24 กุมภาพันธ์ 2562 ณ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ท่าพระจันทร์ กรุงเทพมหานคร

        2562 รางวัลอนุสรณ์ สงขลานครินทร์ ผู้ทำคุณประโยชน์ให้กับภาคใต้ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ อำเภอหาดใหญ่ จังหวัดสงขลา

รางวัล และเกียรติคุณที่เคยได้รับ

(ซ้าย) รางวัลบุคคลดีเด่นด้านวัฒนธรรม¹ สโมสรไลออนส์ อำเภอนาทวี จ.สงขลา พ.ศ. 2534
(ขวา) บุคคลตัวอย่างด้านศิลปวัฒนธรรม² กองทุนส่งเสริมศิลปะและวัฒนธรรม อ.นาทวี จ.สงขลา พ.ศ. 2535

(ซ้าย) รางวัลชนะเลิศ ได้แก่ “รำโนราห์”³ จาก รร.บ้านกะทิง จ.สงขลา
(ขวา) รับถ้วยรางวัล⁴

โรงเรียนบ้านกะทิง อำเภอนาทวี จังหวัดสงขลา ภายใต้การควบคุมและฝึกสอนโนราโดย⁵ อาจารย์ธรรมนิตย์ นิคมรัตน์ ได้รับรางวัลชนะเลิศ ในการประกวดการแสดงวัฒนธรรมพื้นบ้าน 4 ภาค ระดับประถมศึกษา ที่พาต้าหัวหมาก กรุงเทพมหานคร โดยเข้ารับถ้วยพระราชทานจาก สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี ในวันที่ 23 กุมภาพันธ์ 2538

รางวัลสื่อพื้นบ้านเพื่อเยาวชน (สื่อพื้นบ้านภาคใต้) ครั้งที่ 16⁶
สํานักงานคณะกรรมการส่งเสริมและประสานงานเยาวชนแห่งชาติและคณะอนุกรรมการพิจารณาผลงานสื่อมวลชนดีเด่นเพื่อเยาวชน กรุงเทพฯ, พ.ศ. 2541

จดหมายบริษัทหาดทิพย์ หาดใหญ่¹⁷

จดหมายแสดงความชื่นชมอาจารย์ธรรมนิตย์ นิคมรัตน์ อาจารย์สอนนาฏศิลป์ ของสถาบันราชภัฏสงขลา ได้นำนักเรียนจัดการแสดงรำโนราถวาย สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ ที่สนามบินนราธิวาส เนื่องในวโรกาสเสด็จแปรพระราชฐานมาประทับแรม ณ พระตำหนักทักษิณราชนิเวศน์ จังหวัดนราธิวาส เมื่อวันที่ 9 กันยายน 2541

การร่วมกิจกรรมการแสดงละครและการแสดงโนรากับภัทราวดีเธียเตอร์⁸
ซอยวัดระฆัง กรุงเทพมหานคร อยู่สม่ำเสมอ ทำให้คุณภัทรวดี มีชูธน
ได้มอบรางวัลศิลปินแห่งละครเวที ภัทราวดีเธียร์เตอร์ ซ.วัดระฆัง กรุงเทพมหานคร พ.ศ. 2542
เพื่อเป็นตัวอย่างและกำลังใจ แก่นักแสดงพื้นบ้านที่ร่วมงาน ร่วมสมัย

รางวัลศิลปินโนรา ของสมาคมชาวปักษ์ใต้แห่งนครซิดนีย์ ประเทศออสเตรเลีย ปี พ.ศ. 2550¹⁰

Certificate: Dance and Nora Workshop Collaboration,¹⁶ SULTAN IDRIS EDUCATION UNIVERSITY, 18-22 May 2014.

รางวัลชนะเลิศผลงานสิ่งประดิษฐ์และนวัตกรรมสายอุดมศึกษาประจำปี 2558¹⁸
ผลงานชุดโนราเทิดพระเกียรติ ภายใต้การควบคุมดูแลของ ผู้ช่วยศาสตราจารย์ธรรมนิตย์ นิคมรัตน์
โครงการส่งเสริมการวิจัยสิ่งประดิษฐ์และนวัตกรรมสายอุดมศึกษา ประจำปี 2558
ณ สำนักงานคณะกรรมการวิจัยแห่งชาติ (วช.) เมื่อวันที่ 6 พฤษภาคม 2558

รางวัลศิลปินดีเด่นจังหวัดสงขลา สาขาศิลปะการแสดง (โนรา)¹⁹
โดย สำนักงานวัฒนธรรมจังหวัดสงขลา พ.ศ. 2559

ได้รับการคัดเลือกเป็นบุคคลในภาพแห่งความทรงจำ²⁰
เนื่องในโอกาสวันคล้ายวันประสูติ สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าจุฬาภรณวลัยลักษณ์ อัครราชกุมารี
4 กรกฎาคม 2559
โดย กรมส่งเสริมวัฒนธรรม (สวธ.) กระทรวงวัฒนธรรม (วธ.)

รางวัลเพชรสยาม สาขาศิลปะการแสดงพื้นบ้าน ประจำปี 2560²¹
มหาวิทยาลัยราชภัฏจันทรเกษม กรุงเทพมหานคร
ประกาศเมื่อวันที่ 23 สิงหาคม 2560

รางวัล "ศิลปินแห่งสถาบันวัฒนธรรมศึกษากัลยาณิวัฒนา” ประจำปี 2560 เนื่องในโอกาสครบรอบ 50 ปี²²
สถาบันวัฒนธรรมศึกษากัลยาณิวัฒนา มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วิทยาเขตปัตตานี
ประเภทบุคคลทั่วไป สาขาดนตรีและนาฏศิลป์น

รางวัลปิตาภรณ์แผ่นดิน โดย สำนักศิลปะและวัฒนธรรม มหาวิทยาลัยราชภัฏสงขลา²³
อาจารย์เกษียณและศิษย์เก่าผู้ทำคุณประโยชน์ด้านทำนุบำรุงศิลปวัฒนธรรม
ยกเป็นแบบอย่างที่ดีของสังคม ในวันที่ 14 กุมภาพันธ์ 2561

รางวัลคนดีศรีสงขลา ข้าราชการคนดีศรีสงขลา ประจำปี 2560²⁴
“เป็นข้าราชการมหาวิทยาลัยทักษิณที่ทุ่มเทสืบสาน เผยแพร่วัฒนธรรมพื้นบ้าน ทั้งในและต่างประเทศ”
โดยมูลนิธิเรารักสงขลา เฉลิมพระเกียรติ จังหวัดสงขลา องค์กร 15 ภาคีบริหารจัดการ
รับรางวัลในวันที่ 10 มีนาคม 2561

        2562 : รางวัลอนุสรณ์สงขลานครินทร์ผู้ทำคุณประโยชน์ต่อภาคใต้มหาวิยาลัยสงขลานครินทร์ หาดใหญ่

1.5 การทำคุณประโยชน์เพื่อสังคม

        อาจารย์ธรรมนิตย์ นิคมรัตน์ ท่านได้สละเวลาทำคุณประโยชน์เพื่อสังคมในด้านต่าง ๆ โดยมุ่งเน้นการเผยแพร่ให้ความรู้ และสืบสานศิลปะโนรา ไม่ให้สูญหาย โดยไม่ได้หวังสิ่งตอบแทน ดังนี้

        กรรมการตัดสิน และผู้ทรงคุณวุฒิ

        2541 : คณะกรรมการที่ปรึกษาประจำภาคใต้ โครงการภูมิบ้านภูมิเมือง โดย สำนักส่งเสริมและเผยแพร่วัฒนธรรม สำนักงานคณะกรรมการวัฒนธรรมแห่งชาติ

        2542-2546 : กรรมการโครงการสืบสานวัฒนธรรมทักษิณ ซึ่งจัดตั้งขึ้นโดยได้รับเงินสนับสนุนจากกองทุนสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์พระบรมราชินีนาถ พระองค์ทรงพระราชทานทรัพย์ส่วนพระองค์ ให้คณะโนราจากสถาบันราชภัฏสงขลา และยังทำหน้าที่ถ่ายทอดศิลปะโนราให้กับนักเรียนนักศึกษาที่เข้าอบรมโนรา ให้เป็นไปตามพระเสาวนีย์ฯ

        2553 : ประธานกองทุนโนราเติม วินวาด

        2555 : กรรมการตัดสิน การประกวดสื่อพื้นบ้าน “โนรา เยาวชนไทยสานใจใต้” ภายใต้โครงการประชาสัมพันธ์เสริมสร้างความสมานฉันท์และความสามัคคีของคนในชาติประจำปี 2555 จัดขึ้นเมื่อวันที่ 6 กรกฎาคม พ.ศ. 2555 ณ ลานจัตตุรัส หน้าหอนาฬิกาหาดใหญ่ จังหวัดสงขลา

กรรมการตัดสิน การประกวดสื่อพื้นบ้าน “โนรา เยาวชนไทยสานใจใต้”²⁷

        2557 : เป็น 1 ใน 4 กรรมการกิตติมศักดิ์ จาก 4 ภาคของประเทศไทย ในการตัดสิน รอบชิงชนะเลิศ รายการ “คนไทยขั้นเทพ” ในวันที่ 1 กุมภาพันธ์ 2557 ออกอากาศทางโมเดิร์นไนน์ ทีวี

กรรมการกิตติมศักดิ์ จาก 4 ภาค ของประเทศไทย ในการตัดสินรอบชิงชนะเลิศ²⁸
รายการ “คนไทยขั้นเทพ”

        2558 : กรรมการตัดสิน การประกวดดนตรี และการแสดงพื้นบ้านภาคใต้ ประเภทวงดนตรีโนรา และวงซัมเป็ง ในวันที่ 24 - 25 มีนาคม 2558 ณ หาดใหญ่ ฮอลล์ ชั้น 5 ศูนย์การค้าเซ็นทรัลเฟสติวัล หาดใหญ่ จังหวัดสงขลา

        2559 : เป็นผู้ประเมินบทความวิชาการ งานประชุมวิชาการระดับชาติ มหาวิทยาลัยราชภัฏสงขลา ครั้งที่ 6 “การศึกษาและวัฒนธรรมเพื่อการพัฒนาท้องถิ่น” มหาวิทยาลัยราชภัฏสงขลา

กรรมการประกวดโนรา²⁹

        2559 : กรรมการตัดสินการแข่งขันทักษะทางวิชาการ กลุ่มสาระการเรียนรู้ศิลปะ ร้องเพลงพระราชนิพนธ์ พร้อมจินตลีลา นาฏศิลป์ไทยสร้างสรรค์ รำวงมาตรฐาน ในวันที่ 22 - 24 มิถุนายน 2559 ณ ศูนย์ประชุมนานาชาติฉลองสิริราชสมบัติครบ 60 ปี มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ อำเภอหาดใหญ่ จังหวัดสงขลา จัดโดย สำนักงานเทศบาลนครหาดใหญ่

        2559 : คณะกรรมการตัดสินการประกวดประเภทโนรา ประกวดดนตรีและการแสดงพื้นบ้าน พุทธศักราช 2559 เพื่อเทิดพระเกียรติสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี

        - ตัดสินรอบคัดเลือก ณ จังหวัดสงขลาบุคลิกภาพ

        - วิทยากรในการประชุมเชิงปฏิบัติการเพื่อพัฒนาและเสริมทักษะการแสดง จังหวัดสงขลา

        - คณะกรรมการตัดสิน การประกวดรอบชิงชนะเลิศ ณ โรงละครเคแบงก์สยามพิฆเนศ ชั้น 7 สยามสแควร์วัน กรุงเทพมหานคร

คณะกรรมการตัดสินการประกวดประเภทโนรา ประกวดดนตรีและการแสดงพื้นบ้าน³⁰
พุทธศักราช 2559

        2559 : คณะกรรมการศึกษา เพื่อกำหนดแนวทางการจัดสร้างพิพิธภัณฑ์ศิลปะและวัฒนธรรมภาคใต้ และหอนาฏศิลป์ภาคใต้ ของมหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์ จังหวัดนครศรีธรรมราช

        2560 : คณะกรรมการผู้ทรงคุณวุฒิพิจารณากลั่นกรองบทความ วารสารคณะศิลปกรรมศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ปี2560

        2560 : กรรมการตัดสินการแข่งขันทักษะทางวิชาการระดับภาคใต้ ครั้งที่ 13 กลุ่มสาระการเรียนรู้ศิลปะ

วันที่ 12 พฤษภาคม 2560 ณ โรงเรียนเทศบาล 1 (เอ็งเสียงสามัคคี) อำเภอหาดใหญ่³¹

จังหวัดสงขลา จัดโดย สำนักงานเทศบาลนครหาดใหญ่³²

        2560 : คณะกรรมการผู้ทรงคุณวุฒิโครงการพัฒนาทักษะและเทคนิคการแสดงพื้นบ้าน ประเภทโนรา พุทธศักราช 2560 โดย กรมส่งเสริมวัฒนธรรม กระทรวงวัฒนธรรม³³

        2560 : ประชุมการจัดทำเอกสารเสนอยูเนสโก เพื่อขึ้นทะเบียน “โนรา” ให้เป็นมรดกทางวัฒนธรรมที่จับต้องไม่ได้ ณ วิทยาลัยภูมิปัญญาชุมชน จังหวัดพัทลุง เมื่อวันที่ 13 สิงหาคม 2560

ประชุมการจัดทำเอกสารเสนอยูเนสโก เพื่อขึ้นทะเบียน “โนรา” ให้เป็นมรดกทางวัฒนธรรมที่จับต้องไม่ได้
ณ วิทยาลัยภูมิปัญญาชุมชน จังหวัดสงขลา³⁴

        2560 : วันที่ 19 กันยายน 2560 อาจารย์พิทยา บุษรารัตน์ และอาจารย์ทีปวิท พงศ์ไพบูลย์ สาขานิเทศศาสตร์ มหาวิทยาลัยทักษิณ จังหวัดสงขลา บันทึกภาพนิ่งและเคลื่อนไหว เพื่อจัดทำรายงานขอเสนอ กรมส่งเสริมวัฒนธรรม เพื่อขอขึ้นทะเบียน “โนรา” กับยูเนสโกเป็นมรดกโลก ที่จับต้องไม่ได้ ถ่ายทำที่ ห้องโนรา คณะศิลปกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยทักษิณ สงขลา

        2560 : วันที่ 6 ธันวาคม 2560 ประชุมจัดทำเกณฑ์การประกวดการแสดงเพลงพื้นบ้าน ประเภทโนรา ระดับเยาวชนอายุไม่เกิน 18 ปี หรือระดับมัธยมศึกษาปีที่ 6 จำนวน 6-8 คน ชิงถ้วยพระราชทานสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี ประจำปี 2561

กรรมการประกวดโนรา³⁵

        2560 : ได้รับการแต่งตั้งเป็นผู้ทรงคุณวุฒิพิจารณาคุณภาพบทความวิชาการ วารสารรูสมิแล โดย มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์

        2560 : เป็นคณะกรรมการส่งเสริมและรักษามรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรมจังหวัดสงขลา เพื่อพิจารณาข้อมูลมรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรม

กรรมการมรดกสงขลา³⁶

        2561 : กรรมการตัดสิน การประกวดการแสดงเพลงพื้นบ้านในสถานศึกษา ชิงถ้วยพระราชทานสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี จังหวัดสงลา ประจำปี 2561 รอบชิงชนะเลิศ ประเภทเพลงโนรา ณ หอประชุม 1 มหาวิทยาลัยราชภัฏสงขลา อำเภอเมืองสงขลา จังหวัดสงขลา

กรรมการประกวดโนรา³⁷

        2561 : กรรมการตัดสินการประกวดขบวนแห่ งานของดีเมืองจะนะ จังหวัดสงขลา ประจำปี 2561

กรรมการประกวดขบวนแห่³⁸

        2561 : เป็นตัวแทนนำเสนอโนราสู่มรดกโลก กับคณะกรรมการส่งเสริมและรักษามรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรมที่ 5/2561 ณ ห้องประชุมกระทรวงวัฒนธรรม ชั้น 8 กรุงเทพมหานคร

กรรมการโนราสู่ยูเนสโก³⁹

        2561 : ได้รับการแต่งตั้งจากกระทรวงวัฒนธรรมเป็นกรรมการและผู้ทรงคุณวุฒิ ในส่วนของคณะกรรมการอำนวยการ ในการกําหนดเกณฑ์การประกวดดนตรีและการแสดงพื้นบ้าน ถ้วยพระราชทานสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี พุทธศักราช 2562 และเป็นประธานกรรมการผู้ทรงคุณวุฒิ ในส่วนของการแสดงรวมศิลป์พื้นบ้านภาคใต้

ประกาศแต่งตั้งกรรมการ⁴⁰

        2561 : เข้าร่วมประชุมคณะกรรมการส่งเสริมและรักษามรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรม เพื่อเตรียมการเสนอโนรา เป็นรายการตัวแทนมรดกวัฒนธรรมที่จับต้องไม่ได้ของมนุษยชาติต่อยูเนสโก โดยมีรัฐมนตรีว่าการกระทรวงวัฒนธรรมเป็นประธาน ในวันที่ 21 มกราคม 2562 ณ ห้องประชุมชั้น 8 กระทรวงวัฒนธรรม ในที่ประชุมมีมติเห็นควรเสนอโนรา เป็นรายการตัวแทนมรดกวัฒนธรรมที่จับต้องไม่ได้ของมนุษยชาติต่อยูเนสโก

ประกาศกรรมการมรดกภูมิปัญญา⁴¹

        2562 : รางวัลผู้ทำคุณประโยชน์ต่อกรมส่งเสริมวัฒนธรรม

1.6 การเผยแพร่ศิลปวัฒนธรรมในต่างประเทศ

        2522 : งานประจำปีวัดไทย ในรัฐเคดาร์ มาเลเซีย

        2530 : เทศกาลเที่ยวเมืองไทย กรุงกัวลาลัมเปอร์

        2529 : งานเอเชียนเกมส์ ณ กรุงโซล ประเทศเกาหลีใต้

        2534 : งานมหกรรมพื้นบ้านนานาชาติ ประเทศสวิสเซอร์แลนด์

        2535 : งานมหกรรมเด็กแห่งโลก ประเทศตุรกี

        2537 : เทศกาลพื้นบ้านนานาชาติเมืองดิยองต์ ประเทศฝรั่งเศส

        2539 : งานเที่ยวเมืองไทย ณ สถานเอกอัครราชทูตไทยประจำเวียงจันทร์ ประเทศลาว

        2546 : โครงการพัฒนาความสัมพันธ์ทางวัฒนธรรมกับต่างประเทศ ณ ประเทศสิงคโปร์

        2546 : งานเทศกาลระบำ รำเต้น เมืองบอมเบย์ ประเทศอินเดีย

        2547 : เทศกาลพื้นบ้านนานาชาติ เมืองเวลล์ ประเทศอังกฤษ

        2548 : โครงการสัปดาห์วัฒนธรรมไทย ณ กรุงโรม ประเทศอิตาลี

        2549 : โครงการมหกรรมวัฒนธรรมพื้นบ้านเอเชียอาคเนย์ ณ เมืองเฮลซิงกิ ประเทศฟินแลนด์

        2550 : โครงการสอนหลักสูตรโนราเบื้องต้น ณ นครซิดนีย์ ประเทศออสเตรเลีย

        2551 : เทศกาลหนังตะลุงไทย-อินโดนิเซีย ณ พิพิธภัณฑ์ Te Pa Pa เมืองเวลลิงตัน ประเทศนิวซีแลนด์

        2551 : โครงการเผยแพร่ศิลปวัฒนธรรมไทย ณ รัฐเคดาห์ ประเทศมาเลเซีย

        2552 : โครงการเผยแพร่ศิลปวัฒนธรรมไทย ณ มณฑลยูนนาน ประเทศจีน

        2556 : Workshop โนราพื้นฐานในการงาน Sibu International Dance Festival 2013 ประเทศมาเลเซีย

        2556 : Esplanade Outdoor Theatre & Esplanade Concourse, da:ns Festival 2013 ประเทศสิงคโปร์

        2556 : งานสายสัมพันธ์สองแผ่นดิน ไทย-จีน ครั้งที่ 6 ณ กรุงปักกิ่ง หั่งโจว และเซียงไฮ้ ประเทศจีน

        2556 : สอนโนราที่ Faculty Music and Performing Arts, Sultan Idris Education University, Malaysia

        2556 : สอนโนราให้กับเยาวชน ที่วัดพุทธชยันตี กัวลาลัมเปอร์ ประเทศมาเลเซีย

        2557 : สอนโนราให้กับเยาวชน ที่วัดพุทธชยันตี กัวลาลัมเปอร์ ประเทศมาเลเซีย

        2557 : Tari'14 9^th International Dance Festival, Aswara ประเทศมาเลเซีย

        2557 : สอนโนรา ที่สถาบัน Aswara (National Academy of Arts Culture and Heritage) ประเทศมาเลเซีย

        2558 : NORA DANCE EXPLORED (da:ns Festival 2015) Esplanade Concourse, Singapore

        2560 : เทศกาลพื้นบ้านนานาชาติ KulFest 2017 เมืองยอกยาร์กาต้า ประเทศอินโดนีเซีย และร่วมขับร้องและบรรเลงดนตรีในการแสดงศิลปะนิพนธ์ที่สถาบัน Aswara Academy ประเทศมาเลเซีย

        2562 : งานวัฒนธรรมไทยประเทศญี่ปุ่นโดยการท่องเที่ยวแห่งประเทศไทยประจำญี่ปุ่น

        2562 : งานเทศกาล DANCE FESTIVAL โรงละครเอสพลานาส มาริน่าเบย์ ประเทศสิงคโปร์

        2563 : Amazing Thailand In Cunnna ประเทศญี่ปุ่น (26 กันยายน 2563)

        2563 : งานช่วยเหลือทหารผ่านศึกอเมริกา วัดพุทธบูชา เมืองแอตแลนต้า รัฐจอเจียร์ ประเทศสหรัฐอเมริกา (10 มีนาคม – 18 พฤษภาคม 2563)